TR
Eurasian Academy Of Sciences Social Sciences Journal Yıl:2017  Sayı: 12  Alan: Batı Dilleri ve Edebiyatları

Pelin Dimdik Emeksiz
“AKBABA” DERGİSİNDE BAZI EDEBÎ ŞAHSİYETLERLE İLGİLİ YAYIMLANMIŞ PORTRE KARİKATÜRLER BAĞLAMINDA KARİKATÜR VE EDEBİYAT İLİŞKİSİ
 
İnsanoğlu yazıdan önce çizgiyi kullanmıştır. Ancak insan, anlatmak istediklerini çizgiye dökerken bir süre sonra bu yöntemle her zaman geçerliliğini sürdürecek bir dışa vurum gerçekleştiremeyeceğini düşünmüştür. Bu nedenle anlamları ortaklaştırmak ve bilindik semboller geliştirmek adına yazıya ihtiyaç duymuştur. Bilgi ve kültür aktarımını gerçekleştirerek kalıcı kılmak içinse lüzumlu irtibat kanalları tahsis etmiştir. Bu kanallardan biri de çizgi ile söz yazıya dönüştüğü andan itibaren ivme kazanan edebiyattır. Karikatür, grafik sanatların bir kolu haline gelmeden önce kitlelerce kabul görmek adına edebiyatla içli dışlı, ortak bir çalışma ağı kurmuştur. En azından bu tespit Türk karikatürü için doğrudur. Çünkü görsel dili kullanan sanatçılar, uğraşlarını sağlam bir temel üzerine bina etmek istediklerinden bu doğrultuda farklı disiplinlerden yararlanma yoluna gitmişlerdir. Önceleri batıda resim sanatından beslenen, onun imkânlarından olabildiğince yararlanan karikatür, Türkiye’de edebiyatın bir parçası olarak yaşamını sürdürmüştür. Daha sonra da kendine ait bir sistem yaratmayı başarmıştır. Buna rağmen karikatür, edebiyatla aralarında gelişen müşterek bağın kopmasına izin vermemiştir. İncelediğimiz yayın, bu bağın en güçlü ve yoğun olarak yaşandığı örneklerinden biridir. “Akbaba” seneler boyunca sözün ustası edebiyatçılarla, çizginin ustası karikatüristlere ev sahipliği yapmıştır. Karikatür ve edebiyat konusunda derginin sayfalarında yayımlanmış 2000’in üzerinde karikatür mevcuttur. Ancak hem çalışma alanımız hem de makalenin hacmi gereği, bunların içinden yalnız edebî şahsiyetlerin portrelerini araştırmamıza dâhil etmeyi uygun gördük. Yine makalenin hacmi düşünüldüğünde dergide yayımlanmış edebî şahsiyet portrelerinin hepsini burada sunmak mümkün olmadığı için bunlar üzerinden seçme yapılma yoluna gidilmiştir. Bundan dolayı çalışmamızda dergide neşredilmiş olan edebiyatçı portrelerinden bazılarına yer verilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Akbaba, Edebiyat, Karikatür, Portre Karikatür, Karikatür ve Edebiyat İlişkisi


RELATIONS BETWEEN THE CARICATURE AND LITERATURE RELATED TO PORTRAIT CARICATURES ABOUT SOME LITERATURE FIGURES PUBLISHED IN "AKBABA” MAGAZIN
 
Mankind used the line before the letter. However, he thought that he would not be able to carry out an expression that would always continue to be validated with this method after a while as he draws what he wants to tell. For this reason, he needed writing in order to share the meanings and develop the known symbols. It has allocated necessary liaison channels to make information and culture transfer permanent. One of these channels is literature which has gained momentum since saying was converted into writing by drawing. Caricature has established a network of intimate and collaborate work in literature to be accepted by mass before it becomes a branch of graphic arts. At least this is true for Turkish caricature. Because the artists who use the visual language want to build their work on a solid foundation, they have gone to benefit from different disciplines in this direction. The caricature which prevails in the west and is benefited from its possibilities as much as possible, has continued its life as a part of literature in Turkey. He then began to create his own system. However, the caricature did not allow the breaking of the common bond between him and the literature. The publication we examined is one of the most powerful and intense examples of this connection. The "Akbaba” Magazine has been has been home to literature masters, caricaturists, drawing masters throughout the years. There are over 2000 caricatures published on the pages of the magazine on the subject of caricature and literature. However we have deemed it appropriate to include only portrait of the literature figures because of the space of our workplace and the volume of the essay. Again, when the volume of the essay is considered, it is not possible to present all the portraits of literature figures in “Akbaba” and for this reason we examined some of the portraits of the writers published in the magazine

Keywords: Akbaba Magazine, Literature, Caricature, Portrait Caricature, Relations between the Caricature and Literature


Detay

İÇERİK